 Animatie
Documentaire
Drama
Humor
Identiteit
Liefde en relaties
Maatschappij
Politiek
Roadmovie
Spanning
Visuele schoonheid
|
Blindsight Regie: Lucy Walker | Nepal | 2008 | 104’Taal: Tibetaans/Duits Ondertiteling: Nederlands Print: ABC Distribution “A lot of people say I can’t do it because I’m blind. Get the right team around you, don’t set boundaries and go for it.” Sabriye Tenberken, 2001. Eric Weihenmayer bereikt als eerste blinde alpinist de top van de Mount Everest, de hoogste berg ter wereld. Deze indrukwekkende prestatie is niet enkel voor hem persoonlijk van groot belang, de tocht inspireert ook Sabriye Tenberken, een jonge Duitse opvoedster die eveneens blind is. Zij wil een jaar later met zijn hulp en met de hulp van een team ervaren alpinisten samen met een groep zorgvuldig geselecteerde kinderen uit haar blindenschool in Lhasa – de eerste in Tibet – een soortgelijke tocht ondernemen. De 7045 meter hoge Lhakpa Ri wordt hun doel. Duidelijk minder hoog dan haar grotere zus Mount Everest, vormt ze echter nog steeds een gigantische uitdaging. Blind zijn is in Tibet geen sinecure. Algemeen wordt aangenomen dat blinden via hun handicap moeten boeten voor fouten begaan in een eerder leven of dat ze bezeten zijn door demonen. Het gevolg is dat ze worden verstoten uit hun familie, gemeden door hun gemeenschap en een geminacht en gemarginaliseerd leven leiden binnen de Tibetaanse maatschappij. Zij krijgen hierdoor niet dezelfde ontwikkelingskansen als hun over werkende ogen beschikkende medemens, temeer ook door het feit dat zij vaak hun handicap aanzien als een persoonlijk falen. Sabriye Tenberken heeft van het bestrijden van dit onrecht haar levenswerk gemaakt. Vanuit de – bevrijdende – visie dat blind zijn geen handicap maar een persoonlijkheidskenmerk is, gaat zij aan de slag met de outcasts van de Tibetaanse maatschappij. Lucy Walker slaagt erin om ons als kijker een blik te gunnen in het hele proces – van selectie tot toppoging – dat de jongeren en hun begeleiders doormaken. Ze brengt via flashbacks op indringende wijze de leefsituatie van de kinderen in beeld en maakt goed duidelijk welke uitdagingen het team moet overwinnen. De verschillende visies van de teamleden leiden tot spanningen over het doel van de tocht. Uiteindelijk wordt duidelijk dat het voor iedereen het beste is om niet het product ‘de top bereiken’ als ultieme doel voorop te stellen, maar vooral het proces dat de jongeren doormaken van begin tot einde. Op die manier wordt vermeden dat het niet bereiken van de top gelijk wordt gesteld met het falen van de expeditie. De film profiteert overduidelijk van de setting waarin ze gedraaid werd. Een machtiger decor dan het Himalaya-gebergte kan je jezelf als regisseur moeilijk voorstellen. Hoewel de structuur in het verhaal soms wat verwarrend is, blijft het echter vooral een prent die ontroert en je met grote bewondering achterlaat. Het is dan ook terecht dat ‘Blindsight’ zowel in Los Angeles (2006), Berlijn (2007) als Gent (2007) de publieksprijs in de wacht sleepte. Maarten Alexander Bruno Manser-Laki Penan regie:Christoph Kühn | Zwitserland | 2007 | 110' Flow for love of water Regisseur: Irena SalinaDistributeur: Celluloid Dreams Taal: Engels Ondertiteling: Nederlands Land: USA Duur: 93' Productiejaar: 2008 Ik heb altijd geleerd dat iedereen op deze wereld recht heeft op drinkbaar water. Ik heb ook geleerd dat dit recht altijd een illusie is geweest en zal blijven. Van deze onthutsende documentaire werd ik niet echt vrolijk en de beelden spraken voor zich. De film is een aanklacht tegen de multinationals die al het water bezitten en compleet corrupt zijn. Talloze voorbeelden daarvan worden getoond in de documentaire. Deze multinationals zijn bijvoorbeeld opgericht door financiële instellingen die geen moer geven om wat hun filosofie en streefdoel zou moeten zijn, namelijk zoveel mogelijk mensen voorzien van zuiver water. De schrijnende beelden van water dat vreselijk vervuild is en waar mensen zich in moeten wassen en van drinken, worden afgewisseld met commentaar van verschillende experts op het vlak van water. Hier wordt wel meteen duidelijk dat de film is opgenomen in een typische documentairestijl, iets waar ik niet zo’n fan van ben, maar voor dit onderwerp was het de beste en meest duidelijke keuze vermoed ik. De stijl neemt in ieder geval niets weg van de kracht van de confronterende beelden. Wanneer één van de experts op een gegeven moment zegt dat het voor het merendeel van de wereldbevolking nu eenmaal niet vanzelfsprekend is om elke dag drinkbaar water te hebben, betrap ik mezelf erop dat ik dat eigenlijk wel doe. Water komt uit een douchekop, een kraan, een tuinslang, enz., maar we staan nog steeds veel te weinig stil bij de weg die dat water al heeft afgelegd of het feit dat niet iedereen die luxe heeft. Nog zo’n indrukwekkend moment in de film is de scène waarin verteld wordt over watertekort en het uitdrogen van rivieren. Hierbij ‘vliegt’ de camera vanuit de lucht over chique buitenwijken in de VS, waar we duidelijk kunnen zien dat zowat elk huis een zwembad heeft. Wel heel welkom tussen de vele feiten en cijfers was het grappige intermezzo over hoe mensen zich laten verblinden door het uitzicht. Dit is moeilijk uit te leggen zonder iets te verklappen, dus ik stel voor dat iedereen vooral zelf gaat kijken naar deze documentaire. Als je deze film ziet, zal je je zeker afvragen waarom we niet méér doen aan het heersende watertekort op aarde. Al in 1854 was het thema water populair, zoals duidelijk wordt gemaakt in de scène waarin een tekst wordt voorgelezen over een Indiaanse leider die het volgende zegt tegen een blanke man die zijn land wil kopen: “Hoe kan je land kopen of verkopen(…) elk deel van dit land is heilig voor mijn mensen (…) als we de zuiverheid van de lucht en de sprankeling van het water niet bezitten, hoe kunnen we het dan kopen?” Een enorm indrukwekkend antwoord, zeker wanneer je kijkt naar de tijd waarin het gezegd is en het feit dat dit nog steeds zo ongelooflijk waar is. Dat werd me in deze film weer heel duidelijk. Gaan zien, ook al hou je niet van documentaires. Bewustwording is toch al een stap in de goede richting. Jolien Hapers Welcome Europa Regie: Bruno Ulmer | Frankrijk | 2006 | 90' Een enorm goede documentaire, maar spijtig genoeg kan je het niet labelen met: niet voor gevoelige kijkers. Nollywood aan de Schelde regie: Saartje Geerts | België | 2008 | 48' Faces Regie: Gérard Maximin – Frankrijk – 2007 – 76’OV: Frans / Hebreeuws – NL ondertiteld Print: Cinema Delicatessen “It’s better to live your dreams than to dream your life.” Faces is een keigoede film. Ik weet het, zo begin je geen recensie, maar weet je? in de volgende zin ga ik het woord “hartverwarmend” gebruiken; dat is al helemaal een zonde! Hartverwarmend. Faces is het verhaal achter een spraakmakend, rumoeroplaaiend, stof opwaaiend fotoproject van JR, een Franse fotograaf. In maart 2007 trok hij met zijn ploeg naar Israël en Palestina om foto’s te nemen van zowel Israëli als van Palestijnen, van joden als van moslims en christenen, die allemaal gekke gezichten trekken. De volgende stap is deze foto’s in het straatbeeld te hangen van Palestina en Israël en aan de muur daartussen. Telkens worden er twee foto’s naast elkaar gehangen, telkens een jood naast een moslim. De bedoeling is de kloof tussen beide groepen (nog versterkt door de muur) kleiner te maken. Maar JR maakt met zijn project duidelijk dat er eigenlijk helemaal geen kloof is, want er is niet zoiets als groepen, wel alleen maar individuele mensen! En die mensen legt hij vast op foto en print hij uit op metershoge affiches. “No commercial, no politics!” is wat JR de soldaten zegt die hem nu en dan eens proberen tegen te houden. Bezie het zelf maar of je het helemaal eens bent met deze uitspraak. Hoewel je midden in de problematiek zit van de Israëlische muur in Palestina, maakt Faces je blij. JR is een geëngageerde en ambitieuze jonge fotograaf en zijn energie straalt zich helemaal op je af. Als je na deze film geen zin krijgt om zélf Turnhout of welke stad dan ook vol te hangen met foto’s of wat dan ook, dan… dan… ach ja, ga dan maar een pintje drinken in het festivalcafé. Jeroen Deckmyn |